Η Χαμιδιέ, τα σουλτανικά και το Σιντριβάνι

Το 1889 ξεκίνησε η πρώτη σχεδιασμένη επέκταση της Θεσσαλονίκης έξω από τα τείχη, στο πλαίσιο του εκσυγχρονισμού των μεγάλων αστικών κέντρων της οθωμανικής αυτοκρατορίας. Τότε κατεδαφίστηκε το νότιο τμήμα των ανατολικών τειχών. Στη θέση του δημιουργήθηκε η λεωφόρος Χαμιδιέ, ένας δρόμος με κοσμοπολίτικη ατμόσφαιρα και πολυτελή μέγαρα, τα λεγόμενα σουλτανικά.
Ο σουλτάνος Αμπντούλ Χαμίτ για να στολίσει τη νέα περιοχή, δώρισε στην πόλη μια μαρμάρινη κρήνη με τρεις κρουνούς.

Σιντριβάνι

Τοποθετήθηκε εκεί που ήταν η παλιά Κασσανδρεωτική Πύλη, η Πύλη της Καλαμαριάς. (Καμία σχέση με τη σημερινή Καλαμαριά, που τότε ήταν ακατοίκητη). Η λεωφόρος Χαμιδιέ άρχιζε από τον Λευκό Πύργο, που ήταν περιοχή διασκέδασης και έντονης πολιτιστικής κίνησης, και κατέληγε στο Σιντριβάνι. Διαβάστε τη συνέχεια

Χαμιδιέ με Εγνατία, στο Σιντριβάνι

Μαλαμίδης_Σιντριβάνι
Από το αρχείο του Μάνου Μαλαμίδη.

Η λεζάντα της κάρτας λέει Πλατεία και Σιντριβάνι της Καλαμαριάς. Δεν πρόκειται για τη σημερινή Καλαμαριά, αλλά για την περιοχή μεταξύ Ευκλείδη και Θεαγένειου.
Ο λόγος που διάλεξα αυτή τη φωτογραφία δεν είναι επειδή δείχνει το Σιντριβάνι (άλλωστε δεν καλοφαίνεται), αλλά επειδή δείχνει ολόκληρο το κτίριο πίσω του. Στο ισόγειο στεγαζόταν το καφενείο του Μήττα και από πάνω η Καταδίωξη, που αργότερα έγινε Γενική Ασφάλεια (θάλαμος και καλοπέραση). Οι γραμμές του τραμ στρίβουν στον δρόμο που βρίσκεται το φορτηγό, στην Εγνατία.

Σιντριβάνι καταδίωξη
Το Σιντριβάνι, το καφενείο του Μήττα και η Καταδίωξη, τέλος 19ου αι.
Χαμιδιέ και συντριβάνι
Οι γραμμές του τραμ ανέβαιναν τη Χαμιδιέ κι έστριβαν στην Εγνατία. Δεξιά από το Σιντριβάνι ήταν το καφενείο Σουφλίον, όπου σύχναζε η διανόηση της Θεσσαλονίκης.

Στο Σιντριβάνι κατέληγε η λεωφόρος Χαμιδιέ, η σημερινή Εθνικής Αμύνης. Για την κατασκευή της κατεδαφίστηκε το νότιο τμήμα των ανατολικών τειχών. Είχε προηγηθεί η κατεδάφιση του τείχους της παραλίας και η Θεσσαλονίκη δεν είναι πλέον περίκλειστη πόλη.

περίκλειστη πόλη

Εδώ κάτι λείπει!

Κάτι λείπει από αυτές τις καρτ ποστάλ που κυκλοφόρησαν στα τέλη της δεκαετίας του ’60 αρχές ’70.

%ce%b8%ce%b5%cf%83%cf%83%ce%b1%ce%bb%ce%bf%ce%bd%ce%af%ce%ba%ce%b7_%ce%ba%ce%b1%cf%81%cf%84-%cf%80%ce%bf%cf%83%cf%84%ce%ac%ce%bb_04-%cf%87%cf%89%cf%81%ce%af%cf%82-%cf%80%cf%8d%cf%81%ce%b3%ce%bf-%ce%bf
Λείπει ο πύργος του ΟΤΕ με το περιστρεφόμενο καφέ στην κορυφή, απ’ όπου μπορείς να απολαύσεις τη θέα της πόλης από ύψος 70 μέτρων. Θα κατασκευαστεί το 1970.

%ce%b8%ce%b5%cf%83%cf%83%ce%b1%ce%bb%ce%bf%ce%bd%ce%af%ce%ba%ce%b7_%ce%ba%ce%b1%cf%81%cf%84-%cf%80%ce%bf%cf%83%cf%84%ce%ac%ce%bb_12-%cf%80%ce%bb%ce%b1%cf%84%ce%b5%ce%af%ce%b1-%cf%83%ce%b9%ce%bd%cf%84
Λείπει το μαρμάρινο σιντριβάνι που χάρισε στην πόλη ο Αβδούλ Χαμίτ. Ο δήμος Θεσσαλονίκης το ξήλωσε το 1936 και το παραπέταξε με αποτέλεσμα να καταστραφούν κάποια τμήματά του. Θα αναστηλωθεί και θα επανατοποθετηθεί στην –περίπου– αρχική του θέση το 1977.

Θεσσαλονίκη_καρτ ποστάλ_14β λείπει η 3ης Σεπτεμβρίου copy.jpg
Λείπει η 3ης Σεπτεμβρίου που συνδέει την Αγίου Δημητρίου και το Καυτατζόγλειο με τη Λεωφόρο Μεγάλου Αλεξάνδρου και τη Νέα Παραλία. Δεν έχει κατασκευαστεί ακόμα.
Λείπει το Βυζαντινό Μουσείο. Παρ’ όλο που η ίδρυσή του αποφασίστηκε το 1913, θα θεμελιωθεί το 1989 και λειτουργήσει στις 11 Σεπτεμβρίου 1994.