Το χάδι

Το χάδι

Advertisements

Στου Χατζηκώστα

Κατεβαίνοντας την οδό Πειραιώς, στη γωνία με τη Θερμοπυλών, συναντάμε μια εκκλησία, που μοιάζει με μεσαιωνική. Είναι ο Άγιος Γεώργιος που κάποτε βρισκόταν, μαζί με τους γύρω του πανύψηλους φοίνικες, στον περίβολο του ιδρύματος Χατζηκώνστα. Είναι το μόνο κτίσμα που απομένει σήμερα από το μεγαλόπρεπο οικοδόμημα.

Άγιος Γεώργιος Πειραιώς

Ο Γεώργιος Χατζηκώνστας, πλούσιος ηπειρώτης, άφησε 43.000 αργυρά ρούβλια και εντολή στους εκτελεστές της διαθήκης του να αποκαταστήσουν εν καλόν κατάστημα, όπου και όπως το εγκρίνουν εύλογον, προς όφελος των πτωχών.
Όρισε πληρεξούσιό του τον Γεώργιο Σταύρου, τον ιδρυτή της Τράπεζας της Ελλάδος, ο οποίος μαζί με τους εκτελεστές της διαθήκης αποφάσισε ν’ ανεγερθεί εντός του δήμου της πόλεως των Αθηνών ένα ορφανοτροφικό κατάστημα επ’ ονόματι Γεωργίου και Αικατερίνης Χατζηκώνστα προς περίθαλψιν και διατροφήν πτωχών και απόρων παίδων.
Η μέριμνα που ελήφθη ήταν μόνον για τ’ αγόρια. Το 1853 ο Όθωνας επικύρωσε με βασιλικό διάταγμα την ίδρυση και σε τρία χρόνια, το 1856, το ορφανοτροφείο δέχτηκε το πρώτο παιδί. Αρχικός πυρήνας του ήταν η οικία Βράνη επί της οδού Πειραιώς. Ακολούθησαν διάφορες δωρεές και αγορές γειτονικών οικοπέδων. Ανάμεσά τους ήταν και το σπίτι της δούκισσας της Πλακεντίας, στη Μυλλέρου και Πειραιώς, στο υπόγειο του οποίου κρατούσε το βαλσαμωμένο σώμα της κόρης της. Το σπίτι καταστράφηκε από τη φωτιά που ξέσπασε στο υπόγειο, το 1847.
Το 1870, το ορφανοτροφείο απέκτησε την οριστική του μορφή, καταλαμβάνοντας ένα ολόκληρο οικοδομικό τετράγωνο του Μεταξουργείου, με πρόσοψη στην Πειραιώς.

Διαβάστε τη συνέχεια

Η Τσικνοπέμπτη, ο μπαλνταφάς και ο Γήσης

Γήσης Παπαγεωργίου
Γήσης Παπαγεωργίου

Ο κύριος της φωτογραφίας είναι ένας πολύ γνωστός και εξαιρετικός σκιτσογράφος. Όταν παραιτήθηκε από πλοίαρχος του Πολεμικού Ναυτικού, ασχολήθηκε με τη γελοιογραφία σε γνωστές εφημερίδες. Το λεύκωμα «Ελληνικοί πέτρινοι φάροι» που κρατάει ο Γήσης Παπαγεωργίου οφείλεται στην έρευνά του γύρω από τους πέτρινους φάρους και ολοκληρώνεται με δικά του σχέδια. Ερεύνησε και σχεδίασε τις στολές του Πολεμικού Ναυτικού από τον καιρό του Καποδίστρια ώς τις μέρες μας. Στη συνέχεια το ενδιαφέρον του τράβηξε η ελληνική παραδοσιακή φορεσιά και εδώ και δεκαοχτώ χρόνια ερευνά το θέμα και σχεδιάζει. 
Προτού τα κάνει όλα αυτά και άλλα πολλά σπουδαία πράγματα, ήταν ένα παιδί που ήθελε να ντυθεί καουμπόης, αλλά βρέθηκε μέσα στην «ξέμπαρκη» στολή του θείου του, να περνάει άσχημα σ’ έναν παιδικό χορό, ντυμένος στο περίπου ιππότης.

ΤΣΙΚΝΟΠΕΜΠΤΗ σήμερα μου είπανε κι εγώ θυμήθηκα τότε παλιά που γινόντουσαν σαν και σήμερα οι «μπαλνταφάδες» εκ του ball d’ enfant, λέξις γαλλική, εφαρμογή εκτέλεση ελληνική. Διαβάστε τη συνέχεια

Οι σαλταδόροι της Κατοχής

Με την είσοδο των γερμανών στην Αθήνα στις 27 Απριλίου 1941, η πείνα ξέσπασε απότομα και με σφοδρότητα. Οι κατακτητές καταλήστεψαν αποθήκες, καταστήματα και αγροτική παραγωγή. Στη συνέχεια πουλούσαν τα προϊόντα στους συνεργάτες τους, τους μαυραγορίτες. Και οι μαυραγορίτες τα πουλούσαν σε αστρονομικές τιμές. Σπίτια, κοσμήματα, έργα τέχνης και κειμήλια άρχισαν να περνάνε στα χέρια των άθλιων μαυραγοριτών, για έναν ντενεκέ λάδι ή ένα σακί αλεύρι! Λόγω του πληθωρισμού το χρήμα δεν είχε καμία αξία. Το λάδι και το αλεύρι ήταν σαν νόμισμα. Η αξία των πραγμάτων που πουλούσαν οι άνθρωποι για να γλιτώσουν από την πείνα, καθοριζόταν σε ποσότητα λαδιού και αλευριού.

%ce%b3%ce%b5%cf%81%ce%bc%ce%b1%ce%bd%ce%bf%ce%af-%ce%bb%ce%b5%ce%b7%ce%bb%ce%b1%cf%84%ce%bf%cf%8d%ce%bd-%ce%ba%ce%b1%cf%84%ce%b1%cf%83%cf%84%ce%ae%ce%bc%ce%b1%cf%84%ce%b1
Οι ναζί λεηλατούν κατάστημα.

Διαβάστε τη συνέχεια

Μαργώνεις, καμάρι μ;

 

Μπαλάφας-Κρυώνεις καμάρι μ'.jpg
Φωτογραφία του Κώστα Μπαλάφα. Δεκαετία ’50.

Πόλεμος, Κατοχή, Εμφύλιος. Η Ελλάδα ερείπια, οι Έλληνες διχασμένοι, τα σπίτια ορφανεμένα, η φτώχεια αβάσταχτη. Η μάνα στα μαύρα και στο πρόσωπό της χαραγμένη η Ιστορία. Μοναδική της περιουσία ένα γουρούνι και στην πλάτη το παιδί. Πού θα τη βγάλει ο κακοτράχαλος δρόμος; Στο εξοντωτικό μεροκάματο που θα τους κρατήσει και τους τρεις ζωντανούς.
«Αυτή η γυναίκα θα περπατήσει 70 χιλιόμετρα μέσα στη βροχή, με το γουρούνι και το παιδί. Πού θα κοιμηθούν το βράδυ; Θα κατέβουν στον κάμπο για μεροκάματο. Έχω τέτοια ντοκουμέντα πως αυτός ο κόσμος που ζει σήμερα δεν είναι ίδιος με τον χτεσινό», είπε ο Κώστας Μπαλάφας.
Η γυναίκα με το παιδί και το γουρούνι είναι μια από τις Ηπειρώτισσες μάνες που φωτογράφισε. Είναι το μνημείο της άγνωστης μάνας που για άλλη μια φορά σηκώνει το χρέος να ξαναστήσει την Ελλάδα στα πόδια της.

Α, όλα κι όλα! Εμείς Κουάκερ τρώμε, όχι βρώμη!

4 ΓΥΝΑΙΚΑ (4) copy
Περιοδικό ΓΥΝΑΙΚΑ, χειμώνας 1965.

Τρώγοντας ένα πιάτο Κουάκερ κάθε πρωί το παιδί παίρνει ασβέστιο, βιταμίνες, μέταλλα και αναπτύσσεται σωστά πάνω σε γερά θεμέλια, λάμπει από υγεία και αποκτάει κορμί λαμπάδα, όπως η Μαιρούλα Ευαγγέλου.
Ωραία μέχρις εδώ! Για ν’ απολαύσουμε τις ευεργετικές ιδιότητες της βρώμης, έπρεπε να εισάγουμε Κουάκερ από το Ρόττερνταμ (το οποίο, αν δεν κάνω λάθος, εισάγουμε ακόμα). Γιατί;
Μήπως η εύφορη ελληνική γη δεν έβγαζε βρώμη; Μήπως η ελληνική βρώμη υστερούσε; Μήπως σήμαινε κάτι για τους Έλληνες ο ασπρόμαυρος Κουάκερος της συσκευασίας; Οι Αμερικανοί, οι Εγγλέζοι ή οι Ολλανδοί βλέποντάς τον κάνουν εύκολα τον συνειρμό με τις αξίες που προβάλλουν οι Κουάκεροι –εντιμότητα, αγνότητα, ακεραιότητα και δύναμη. Εμείς πάλι όχι.
Μήπως τελικά το «Έφαγα ένα πιάτο κουάκερ» απλώς ακουγόταν καλύτερα από το «Έφαγα ένα πιάτο βρώμη»;
Τι λες κι εσύ, Μαιρούλα;

Διαβάστε τη συνέχεια

Το τρίκυκλο με τα παγωτά

Το παγωτό ξυλάκι ήταν μία από τις καινοτομίες της γαλακτοβιομηχανίας ΕΒΓΑ. Η συσκευασία ήταν απλή. Το ξυλάκι βρισκόταν μέσα σε χάρτινο σακουλάκι, ανοιχτό στο κάτω μέρος. Για ν’ ανοίξεις σωστά το παγωτό, έπρεπε να φυσήξεις το σακουλάκι, αλλιώς κινδύνευες το μισό παγωτό να ξεκολλήσει από το ξυλάκι και να μείνει μέσα.  Διαβάστε περισσότερα