Λουκούμι στο καφενείο του Μπαλτά, στο Μεσολόγγι

Το καφενείο του Μπαλτά ήταν ονομαστό στο Μεσολόγγι. Η φωτογραφία τραβήχτηκε κάποια χειμωνιάτικη μέρα, γιορτινή ή Κυριακή. Ο χώρος ανάμεσα στο καφενείο και τις γραμμές του τρένου είναι φίσκα από τον κόσμο που απολαμβάνει τον καφέ του και τον χειμωνιάτικο ήλιο. Ακόμα και τα ακριανά τραπέζια είναι πιασμένα.

Μερικοί έχουν έρθει με τις συζύγους και τα παιδιά τους, όπως ο αξιωματικός που κρατάει στην αγκαλιά του ένα μικρό παιδί. Οι πολίτες φοράνε κουστούμι, γραβάτα, καπέλο και παλτό. Οι κυρίες, με καπέλο όπως απαιτούσε η κομψή εμφάνιση της εποχής, έχουν γυρισμένη την πλάτη στον φωτογράφο.

Τις καθημερινές μπορεί να φορούσαν μαντίλι και οι άντρες τραγιάσκα, αλλά για μια τέτοια περίσταση έχουν βάλει όλοι τα καλά τους.
Ο σκύλος, που βρήκε ανθρώπινη συντροφιά και ζεστασιά, κοιμάται του καλού καιρού δίπλα στις γραμμές.
Οι Κυριακές και οι γιορτές ήταν πανηγύρι για τα παιδιά. Περίμεναν με λαχτάρα την επίσκεψη στο καφενείο του Μπαλτά, γιατί θα έτρωγαν ολόγλυκο λουκούμι. Εκεί, στη δεκαετία του ’30, ένα λουκούμι ήταν μεγάλη υπόθεση.
Τα λέω καλά, βρε Κατερίνη;


Οι φωτογραφίες είναι από το αρχείο της οικογένειας Φ. Τσατσούλη.

Μπακαλιάρος σκορδαλιά. Ναι, αλλά ο σωστός!

Μπακαλιάρος σκορδαλιά 1953
1953

Είναι γνωστή η ασυνεννοησία Αθηναίων και Σαλονικιών σχετικά με τη σωστή ονομασία των πιτόγυρων, των σάντουιτς και των τυριών. Όσοι νομίζουν ότι το σουβλάκι είναι μονοσήμαντη έννοια είναι μακριά νυχτωμένοι.
Σε πανελλαδικό επίπεδο, διαφωνίες έχουν παρατηρηθεί γύρω από το θέμα «μουσακάς», αν θα είναι με μελιτζάνες και κολοκύθια ή μόνον με μελιτζάνες και αν θα μπει στρώση πατάτας. Οι διαφωνίες αυτές αφορούν τον τρόπο παρασκευής, δεν έχουν μεγάλη ένταση και οι λογομαχίες, κατά κανόνα, λήγουν ειρηνικά.
Η σκορδαλιά είναι ένα ζήτημα που θα μπορούσε να δημιουργήσει αναταράξεις, αλλά το συγκεκριμένο έδεσμα έχει πάψει στην εποχή μας να είναι όσο δημοφιλές ήταν παλιότερα, λόγω περιορισμένης ανοχής στην έντονη μυρωδιά του σκόρδου.
Παραδοσιακά η σκορδαλιά βρίσκεται στο ελληνικό τραπέζι την 25η Μαρτίου, όταν η χριστιανοσύνη γιορτάζει τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου και ο ελληνισμός την έναρξη της Επανάστασης του 1821, και συνοδεύει τον τηγανιτό μπακαλιάρο. Το πατροπαράδοτο έθιμο θέλει μπακαλιάρο σκορδαλιά και την Κυριακή των Βαΐων, όπως προτρέπει η διπλανή καταχώριση.
Η σκορδαλιά με καρύδι είναι εκλεκτό έδεσμα, το οποίο καταναλώνεται με φειδώ, και σ’ αυτό συμφωνούν όλοι. Οι διαφωνίες προκύπτουν γύρω από το αν η σωστή σκορδαλιά φτιάχνεται με ψωμί ή με πατάτα. Και οι δύο εκδοχές έχουν τους φανατικούς υποστηρικτές τους.
Αν η σκορδαλιά με πατάτα θα είναι απλή σκορδαλιά ή αλιάδα καθορίζεται από την ποσότητα του σκόρδου. Η αλιάδα, ως γνωστόν, είναι πύραυλος. Η κεφαλονίτικη αλιάδα θέλει αμέτρητα σκόρδα και πολύ κοπάνημα στο γουδί.
Όσο για τον μπακαλιάρο, είτε είναι φιλέτο είτε είναι κροκέτες, τρώγεται ευχάριστα, φτάνει να έχει ξαλμυριστεί σωστά και να είναι τραγανός, πράγμα που επιτυγχάνεται με προσθήκη μαγιάς στο κουρκούτι.

Η πελάδα του Μπριόλα
Κάποιοι Αθηναίοι καλοφαγάδες έλεγαν ότι την καλύτερη σκορδαλιά την έφτιαχνε μια ταβέρνα στο Παγκράτι, η «Πελάδα του Μπριόλα». Διαβάστε τη συνέχεια

Αι γυμναστικαί επιδείξεις

Σφυρίχτρα, παραγγέλματα, φορεσιές στα εθνικά χρώματα, γυμναστικές ασκήσεις, επίδειξη ομαδικού πνεύματος, ευγενούς άμιλλας, πατριωτισμού και ικανοτήτων, μουσική από τα μεγάφωνα, εθνικοί χοροί, θεατρικά έργα, εθνικές ενδυμασίες, απαγγελίες, οι γονείς, οι συγγενείς, οι δάσκαλοι, ο παπάς, κάποιοι επίσημοι. Οι γυμναστικές επιδείξεις ήταν το τελευταίο άγχος της σχολικής χρονιάς. Καταργήθηκαν στα μέσα της δεκαετίας του ’70. Σήμαιναν άγχος για τους μαθητές, παρ’ όλο που η προετοιμασία ήταν διασκέδαση, γιατί γλίτωναν ώρες μαθήματος. Άγχος είχαν και οι εκπαιδευτικοί, που όλη τη χρονιά δεν είχαν ασχοληθεί και πολύ με την καλλιέργεια του ομαδικού πνεύματος και κοίταζαν να τα μπαλώσουν όπως όπως μετά τις διακοπές του Πάσχα. Έπρεπε όλοι να κάνουν καλή εντύπωση και το σχολείο να βγει ασπροπρόσωπο. Μετά τις γυμναστικές επιδείξεις και τα ενδεικτικά, έκλεινε το σχολείο και άρχιζε επίσημα το καλοκαίρι.
Κάποιοι τις θυμούνται με νοσταλγία. Κάποιοι δεν θέλουν ούτε να τις θυμούνται.

Γυμν Επιδείξ-Σουφλί 1936-1939
Σουφλί μεταξύ 1936 και 1939. Χορευτική επίδειξη στο τέλος της σχολικής χρονιάς. Μαθητές και μαθήτριες φοράνε ποδιές με άσπρα γιακαδάκια. Οι θεατές κάθονται σε θρανία που έχουν τοποθετηθεί περιμετρικά στο προαύλιο.

Διαβάστε τη συνέχεια