Ποιος ήταν ο Δελαπατρίδης

%ce%b4%ce%b5%ce%bb%ce%b1%cf%80%ce%b1%cf%84%cf%81%ce%af%ce%b4%ce%b7%cf%82-2
Εικόνα εξωφύλλου του βιβλίου του Γιάννη Καιροφυλά «Αρμάνδος Δελαπατρίδης»

Ο Αρμάνδος Δελαπατρίδης εμφανίστηκε στην Αθήνα του 1925 ψηλός, πληθωρικός, στομφώδης, με βελάδα, ρεντικότα, μπαστουνάκι, γκέτες, μονόκλ και μακριές φαβορίτες σκορπώντας χαμόγελα και χαιρετούρες. Ιδρυτής και αρχηγός του Κόμματος των Κυανολεύκων εκφωνούσε πολιτικούς λόγους ηλεκτρίζοντας τους θαμώνες των καφενείων. Κέντρο της πολιτικής του δράσης έγινε το Σύνταγμα και πολιτικό του κέντρο το καφενείο του Ζαχαράτου. Τον προσφωνούσαν «κύριε αρχηγέ» και «κύριε πρόεδρε» και στον δρόμο τον χαιρετούσαν βγάζοντας το καπέλο. Όπου έκανε την εμφάνισή του τον υποδέχονταν με ενθουσιασμό και χειροκροτήματα και του ζητούσαν να βγάλει λόγο. Οι λόγοι του διασκέδαζαν πολύ τους Αθηναίους και συγκέντρωναν μεγάλο ακροατήριο. Η φήμη του ξεπέρασε τα όρια της Αθήνας.

Στις προγραμματικές δηλώσεις του Κόμματος των Κυανολεύκων περιλαμβανόταν η σύσταση υπουργείου έρωτος και η ίδρυση πολλών ψυχιατρείων. Ή ακόμα καλύτερα ενός μεγάλου φρενοκομείου. Ο εθνάρχης ήρθε δεύτερος όταν το 1989 είπε ότι η Ελλάδα είναι ένα απέραντο φρενοκομείο. Πρώτος είχε κάνει λόγο ο Δελαπατρίδης.

delapatridis-2
1933

Θα βγάλω τα συρματοπλέγματα από το Δαφνί και θα τα βάλω στα ελληνικά σύνορα.

Μάλιστα σε συνέντευξή του στον Δημήτρη Λυμπερόπουλο είχε προβλέψει ότι ο αείμνηστος θα μας κυβερνούσε για πολλά χρόνια γιατί «αυτός ο ερασιτέχνης πολιτικός δεν ξεύρει να εκφωνεί λόγους, αλλά γνωρίζει να πολιτεύεται».
Μοίραζε χαρτοφυλάκια παίρνοντας συνδρομή από κάθε υπουργό ένα δίφραγκο για την ορκωμοσία του. Καθημερινά σχημάτιζε κι άλλη κυβέρνηση με νέο υπουργικό συμβούλιο.
Στην περίοδο της ακμής του ο Δελαπατρίδης ζούσε άνετα από τους έξυπνους τρόπους που επινοούσε και από την οικονομική υποστήριξη φίλων.


ΕΔΩ μπορείτε να διαβάσετε πώς σατίρισε το πραξικόπημα του Πλαστήρα και εξασφάλισε ένα κατοστάρικο για «το μάσημα και την πλήρωση της κοιλίας» κάνοντας κατάληψη μόνος του στο Υπουργείο Προνοίας. Όσο για οπαδούς; Όπου εμφανιζόταν έβρισκε πολλούς.


Δελαπατρίδης Ακρόπολις 9-3-1933 τίτλος.jpg
Μάρτιος 1933. Τίτλος άρθρου εφημερίδας την επομένη του πραξικοπήματος του Δελαπατρίδη.

Δεν άφηνε ευκαιρία που να μη δώσει το παρών έστω και απρόσκλητος. Όταν είδε κόσμο συγκεντρωμένο έξω από τα γραφεία της εφημερίδας Ακρόπολις και πληροφορήθηκε την επίσκεψη του ηθοποιού Βίλλυ Φριτς, μπήκε ορμητικός για να καλωσορίσει μεγαλόπρεπα τον «ένδοξο φίλο» στην «τρισένδοξον χώρα μας».

Delapatridis meets Willy Fritsch
1933

Οι πολιτικοί λόγοι του χάριζαν άφθονο γέλιο, αλλά είχαν και αλήθειες που δημιουργούσαν προβληματισμούς. Δεν ήταν γραφικός τύπος, κωμική φιγούρα και τα παρόμοια. Βέβαια δεν έλειψαν η «μαρίδα», η κοροϊδία, τα ζαρζαβατικά. Ο Δελαπατρίδης περισσότερο και από τα νούμερα των επιθεωρήσεων και τις γελοιογραφίες των εφημερίδων ήταν μια πνευματώδης, ζωντανή και διαρκής σάτιρα των εθνοσωτήρων της εποχής και των λαοσωτήριων πολιτικών τους. Ενοχλημένοι εκείνοι πήγαν στο αστυνομικό διευθυντή και ζήτησαν να του βάλει φρένο. Τότε του απαγορεύτηκε να εκφωνεί λόγους στην πλατεία Συντάγματος.

Ο Τζογές της Βραδυνής αναφέρει τον Δελαπατρίδη ως εξής:

%cf%84%ce%b6%ce%bf%ce%b3%ce%ad%cf%82-%ce%b3%ce%b9%ce%b1-%ce%b4%ce%b5%ce%bb%ce%b1%cf%80%ce%b1%cf%84%cf%81%ce%af%ce%b4%ce%b7
1926

Ο εγκλεισμός στο ψυχιατρείο δεν έβαλε τέλος στη δημοτικότητά του. Εξάλλου μπορούσε να μπαινοβγαίνει γιατί ήταν ακίνδυνος.
Ο Δελαπατρίδης επέζησε από τη δικτατορία του Μεταξά, τον πόλεμο, την Κατοχή και τον Εμφύλιο –μαύρες εποχές και τραγικά γεγονότα που άλλαξαν δραματικά τη ζωή και το πνεύμα των ανθρώπων.

Δελαπατρίδης 3.jpg

«Είμαι μία σκιά του παρελθόντος, ένα σύμβολο των παλαιών καλών ημερών, της εποχής του σφαιριδίου, της μαγκούρας, του Κωνσταντίνου και του Λευτέρη», είπε σε συνέντευξη που του πήρε ο Δημήτρης Λυμπερόπουλος στις αρχές του 1959 στο Δημόσιο Ψυχιατρείο.
«Εις τα 1929 εξέθεσα υποψηφιότητα Προέδρου της Δημοκρατίας. Απέτυχα. Και όμως είμαι βέβαιος πως περισσότερο με αγαπάει ο λαός σαν αποτυχημένο, παρά θα με αγαπούσε αν είχα εκλεγεί. Είμαι άρρωστος, το νιώθω. Αλλά έχω και στιγμές εξάρσεως και διαυγείας που αυτοελέγχομαι. Τότε κάθομαι και γράφω».
Ο Δελαπατρίδης είχε γράψει δύο βιβλία. «Η κοινωνία γελά», μια σάτιρα για την κοινωνία και τον εαυτό του, που το κουβαλούσε πάντα μαζί του σε ένα δερμάτινο χαρτοφύλακα. Το δεύτερο είναι στοχασμοί με τίτλο «Η ζωή εν τη φύσει».

Δελαπατρίδης και Δημήτρης Λυμπερόπουλος, Δαφνί 1959.jpg
Ο δημοσιογράφος Δημήτρης Λυμπερόπουλος και ο Αρμάνδος Δελαπατρίδης.

— Μήπως θέλετε να απευθύνετε κανένα μήνυμα επ’ ευκαιρία του νέου έτους; τον ρώτησε ο δημοσιογράφος.
— Ναι. Εγώ, ο νέος που ξεκίνησα κάποτε από το νησί μου δια να κατακτήσω τα σκήπτρα εις την πολιτικήν και είμαι σήμερα εις ηλικίαν 63 ετών, δεξιός ιεροψάλτης αυτής εδώ της εκκλησούλας, απευθύνω εις τον άνθρωπον το πλέον περιεκτικόν μήνυμα που ειπώθη ποτέ: το «Αγαπάτε αλληλους» του Κυρίου.

Πέθανε στο Δημοτικό Νοσοκομείο την πρώτη Ιουνίου του 1960. Κι όπως είχε απομείνει μόνος, χωρίς συγγενείς και φίλους, τον κήδεψε ο δήμος Αθηναίων δημοσία δαπάνη.


Delapatridis (artwork Tety Solou)

Ο Αρμάνδος Δελαπατρίδης ήταν έξυπνος, καλλιεργημένος, ευαίσθητος, με επιβλητικό παρουσιαστικό, ρητορικές ικανότητες, χιούμορ και πολλά άλλα προσόντα. Η προσφυγιά που γνώρισε, όταν στα είκοσί του χρόνια ξεριζώθηκε από τον τόπο του, τη Μικρά Ασία, με τον πρώτο διωγμό των Ελλήνων από τους Τούρκους για ν’ αναζητήσει καταφύγιο στη Λέσβο, ασφαλώς τον επηρέασε. Η μικρασιατική καταστροφή που ακολούθησε, όπως κάθε περίοδος δραματικών και αναπόδραστων εξελίξεων, είχε καταθλιπτικές επιπτώσεις σε πολλούς ευαίσθητους ανθρώπους. Ο δρόμος επιστροφής στην πατρίδα έκλεισε οριστικά. Η συγκρότηση της προσωπικότητάς του άρχισε να χαλαρώνει και εμφανίστηκε η ψυχική νόσος. Ο Τηλέμαχος Νταλάκας εγκατέλειψε τη θέση του υπαλλήλου, άλλαξε το όνομά του σε Αρμάνδος Δελαπατρίδης, δημιούργησε το Κόμμα των Κυανολεύκων και αποφάσισε ότι αποστολή του ήταν να εργαστεί ως πολιτικός αρχηγός για τη σωτηρία της Ελλάδας. Το μικρό επαρχιακό περιβάλλον της Μυτιλήνης δεν τον χωρούσε πια. Σε ηλικία τριάντα χρόνων, το 1925, τον υποδέχτηκε η πρωτεύουσα που του πρόσφερε ευρύ πεδίο δράσης.
Όπως είπα ο Αρμάνδος Δελαπατρίδης δεν ήταν απλώς ένας από τους γραφικούς τύπους της Αθήνας. Αποτελεί μια φυσιογνωμία που όμοιά της δεν υπήρξε ούτε πριν ούτε μετά απ’ αυτόν.
Είναι άδικο να χαρακτηρίζουμε Δελαπατρίδη κάθε νούμερο της πολιτικής σκηνής. Άδικο για τον Δελαπατρίδη. Βεβαίως!

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s